Kwasy tłuszczowe typu „trans”

Kwasy tłuszczowe typu „trans” – nienasycone kwasy tłuszczowe, posiadające w swojej cząsteczce co najmniej jedno wiązanie podwójne, ale o odmiennej niż zazwyczaj konfiguracji „trans” (większość kwasów tłuszczowych posiada konfigurację „cis”).

Naturalnie mogą powstawać w żołądkach przeżuwaczy, dlatego też pewna ich ilość znajduje się w mleku, maśle oraz mięsie wołowym. W większych ilościach powstają w procesie uwodornienia.

Proces uwodornienia ma na celu przekształcenie olejów ciekłych w formę stałą, dlatego kwasy tłuszczowe typu „trans” mogą znajdować się w twardych margarynach, tłuszczach cukierniczych (oraz wszelkiego rodzaju wypiekach cukierniczych – ciastach, ciasteczkach) oraz wysokoprzetworzonej żywności. Margaryny miękkie, kubkowe powstają zazwyczaj w innym procesie – przeestryfikowania, dlatego zawartość w nich kwasów tłuszczowych typu „trans” jest minimalna.

Kwasy tłuszczowe typu „trans” podwyższają frakcję „złego” cholesterolu LDL we krwi, jednocześnie obniżając stężenie „dobrego” cholesterolu HDL. Zwiększają ryzyko chorób sercowo-naczyniowych, otyłości brzusznej, insulinooporności oraz zespołu metabolicznego. Z tego względu powinny być maksymalnie ograniczane w codziennej diecie.

Źródła:
Gertig H. Gawęcki J. Słownik terminów żywieniowych. Wydawnictwo Naukowe PWN Warszawa 2001
Jarosz M. (red.) Normy żywienia dla populacji polskiej – nowelizacja. Wyd. IŻŻ Warszawa 2012
Kochan Z., Karbowska J., Babicz-Zielińska E. Trans-kwasy tłuszczowe w diecie – rola w rozwoju zespołu metabolicznego. Postepy Hig Med. Dosw, 2010; 64:650-658

Szukaj: